AIM: start



MON, 27 MAY 2002 11:42:03 GMT

Pena gazetareske nė pancir

Una historia de un amor

AIM Shkup, 20. 05. 2002.

Para qeverisė maqedone tė hėnėn nė mbrėmje filloi protesta e gazetarėve me moton: "Pena gazetareske nė pancir" ku u kėrkua dorėheqja e ministrit tė punėve tė brendshme Lube Boshkovskit. Pjesėmarrėsit, nė tė vėrtetė, nė frymėn e asaj pėr ēka kishin dalur nė kėtė tubim, u pajisėn me pancirė dhe helmeta.

Ministri e shqetėsoi "fuqinė e shtatė" tė mėrkurėn e kaluar kur nė njė stėrvitje tė njėsisė sė kontestueshme policore "Luanėt" afėr fshatit Leunovė tė Gostivarit, duke dashur qė tė tregohej i rėndėsishėm, pasi kishte gjuajtur me minahedhės automatik plagosi katėr persona. Nė mesin e tyre edhe gazetaren e gazetės mė tė madhe tė Shkupit "Dnevnik", Danijela Veljanovskėn.

Por, tė kuptohemi menjėherė: nuk ishte fajtor ministri, por viktimat qė u gjendėn atje ku u gjendėn! Kėshtu thotė hetuesia. Policia, mė vonė, fajin e hodhi te tė plagosurit, duke pohuar se nuk kishin marrė parasyshė vėrejtjet qė tė mos i afroheshin ministrit tė habitur. E lėnduara Danijela Veljanovska, duke paralajmėruar padi, pohoi (duke iu bashkangjitur edhe dėshmitarė tė tjerė) se nuk kishte pasur kurfarė vėrejtjesh! Megjithatė, kjo duket se nuk ėshtė e rėndėsishme! Siē do tė thoshte i harruari Nikoletina Bursaē i Ēopiēit: "Shoku komesar ka thėnė se prej sot nuk ka mė Zot!". Kur ėshtė kėshtu, atėherė nuk ka kuptim as tė dyshohet! Pra, nuk janė tė bazuara kėrkesat e opozitės, gazetarėve, por edhe tė bashkėsisė ndėrkombėtare (pėr ēka, do tė thuhej, se ideja nuk ishte e frytshme) qė Boshkovski tė braktis vendin e punės dhe sezonin turistik por edhe "sezonin e gjuetisė" qė ende nuk ka filluar ta kalojė hareshėm nė hotelin mondan nė Rovinj! Pėrndryshe, edhe Gjykata e Hagės ka treguar interesim pėr jetėn dhe veprimtarinė e ministrit.

Maqedonia, pėrfundimisht nuk ka fat me ministrat e policisė! Njėri tregon dashuri tė madhe ndaj kuajve, mė i zellshmi nė mesin e policėve anėtari i Komitetit tė Helsinkut pėr tė drejtat e njeriut, gjatė atdhedashurisė sė tij tė zellshme, nė demonstratat nėpėr rrugėt e Gostivarit nė korrik tė vitit 1997 "rrokullisi" njė numėr tė konsiderueshėm tė shqiptarėve. Trashėgimtari i tij vuan nga sindromi i teprisė sė mendjes sė vonuar; shufra e parė femėrore dha dorėheqje shkaku i aferės sė pėrgjimit. Ruajtėsi aktual i rendit, sikurse armiku i tij paraardhės, i sipėrthėni kalėdashės dhe dhėnėsi vullnetar i deklaratave tė pakrypė, tė cilit ia filloi hetimet nė lidhje me fshehjen e atentatorit tė ish-kryetarit Kiro Gligorov, fatkeqi Lube duket sheshazi se ka trauma nga rinia. Paramendohet se tė dy kanė parė filma amerikan tė aksionit dhe seriale tė dikurshme jugosllave me partizanė tė tipit "Tė ēregjistruarit". Fatkeqėsisht, pasi nuk kishte mundur tė merrte pjesė, Lube nuk kishte mundur tė pėrballonte kėtė sfide kaq tė madhe - qė sė paku tė gjuante nė stėrvitjen policore para diplomatėve tė huaj, ushtarėve tė NATO-s dhe, natyrisht, TV kamerave tė tij aq tė dashura. Njerėz tė caktuar nė polici dėshmojnė se ministri ka tė drejtė qė tė gjuajė me tė gjitha armėt qė i posedon shėrbimi. Ky pohim, nuk ėshtė nė pėrputhje me principin e kontrollit civil tė organeve tė sigurisė. Dikush do tė pyeste: ēka do tė ndodhte sikur George Bush ose Vladimir Putin qė me siguri nuk qėndrojnė prapa pėr sa i pėrket numrit tė trilerėve tė shikuar, do tė dėshironin qė pak tė luanin me arkivolet famoze atomike?! Pa ēka, gjithsesi, kanė tė drejtė?

Kryeminsitri Lubēo Georgievski, ministrit tė sipėrthėnė Boshkovskit edhe sipas linjės qeveritare, por edhe sipas asaj partiake, sipas manirit tė pronarit tė madh, ia fali parajsėn qė tė pres ditėt ashtu siē di pėrsa i pėrket rastit tė kumtarit tė tij. Deri tani nuk ka parashenja se ministri Boshkovski mund tė thirret para gjykatėsit hetues nė Gostivar. Por, m’u pėr kėtė, pėr 30 maj ka pranuar ftesėn njė kolonel policor qė ėshtė pėrgjegjės pėr organizimin e stėrvitjes diskriminuese prandaj qė "shkaktoi fundin e bymehur" me tė plagosurit.

Pasi e kuptoi se gazetarėt do tė insistojnė fuqimisht nė kėrkesėn pėr dorėheqje, Ministria e punėve tė brendshme ia tėrhoqi vėrejtjen kryeredaktorit tė "Dnevnikut" Branko Gerovskit se ai mund tė pėrgjigjet personalisht shkaku se i ka dhėnė detyrė njė gazetareje tė pastėrvitur sa duhet. Kjo e mbushi kupėn. Asociacioni i mediumeve tė shtypura tė Maqedonisė tėrhoqi vėrejtjen tė dielėn se vendi ėshtė "pėrpara njė rreziku tė madh dhe tė hapur tė njė diktature policore qė merr pėrmasa tė mėdha me njė shpejtėsi tė madhe dhe me pasoja katastrofale". Nė fund tė protestės sė ditės sė hėnė, sėrish, para ndėrtesės sė Kuvendit tė Maqedonisė, u lexua proklamatė ku gazetarėt ngrenė zėrin kundėr "voluntarizmit ekzibicionist politik dhe tė gjitha formave tė presionit dhe pengesave qė seriozisht mund tė cenojnė lirinė e mediumeve". Dhe, mė nė fund, ajo qė realisht mund tė godas mė sė shumti ministrin Boshkovski: Punėtorėt e fjalės sė shkruar paralajmėruan se nė tė ardhshmen do tė injoronin dhe bojkotonin "tė gjitha paradat personale dhe stėrvitjet amatore policore qė rrezikojnė gazetarėt, fotoreporterėt, xhiruesit". Gazetarėt e pranishėm kėrkuan nga tė gjithė kolegėt nė Maqedoni qė tė bojkotonin paraqitjet e ministrit tė policisė.

Nėse realizohen kėto kėrcėnime, kjo do tė thotė fund i hidhur i njė romani erotik ndėrmjet ministrit dhe zanatēinjve qė e fitojnė kafshatėn e bukės duke shkruar. Shkurtimisht, gjatė periudhės katėrvjeēare tė pushtetit tė udhėhequr nga VMRO-DPMNE ministri Boshkovski, me pėrjashtim tė disa kolegėve tė respektuar, ishte heroi i kėndshėm i faqeve tė gazetave dhe TV kamerave. Paj, pėr ēka ishte fjala. Pėr zbulimin e kontrabandės me armė (pėr ēka do tė thuhej se bėhej fjalė pėr autogol), mbi burgosjen spektakulare tė drejtorėve tė infiltruar nė kriminalitet (paditė penale nuk dhanė kurfarė rezultati), veprimtaria e njėsive tė kontestueshme policore "Luanėt" (baba shpirtėror i tė cilėve ishte Boshkovski). Disa yje gazetareske me plot gojė i dhanė pėrkrahje Boshkovskit kur shihej qartė se bashkėsia ndėrkombėtare pikėrisht atė e konsideronte si frenues tė procesit paqėsor.

Fatkeqėsisht, epizodi mė i ri shumicės i tregoi edhe diēka: se nė kėtė vend nuk ka mjaft dallim ndėrmjet nocionit "tė jesh pushtet" dhe tė "jesh pronar" i Maqedonisė. Kėshtu u soll kreu i kaluar, kėshtu sillet edhe kreu i tanishėm nė pushtet. Nuk ka pse tė mos besohet se kėshtu do tė jetė edhe pas zgjedhjeve tė ardhshme parlamentare. Katėr ose tetė vite nė pushtet - ėshtė kohė solide qė tė realizohen dėshirat e parealizuara fėmijėrore, tė mbushet dysheku, tė sigurohen pasardhėsit deri nė brezin e katėr. Popullit, apo, askush nuk ia ka fajin se ėshtė i marrė. Prandaj edhe ėshtė popull.

ZELJKO BAJIĒ